Vücudumuz biyolojik bir fabrika gibidir. Çalışabilmesi için bazı maddelere
gereksinim duyar. Bu maddelere besin maddeleri diyoruz.
Vücudumuz aldığımız besinleri bir takım kimyasal işlemlere tabi tutarak enerji
elde eder, yeni hücrelerin yapını sağlar, diğer hücrelerin canlılığını korur.
Kısacası beslenme, vücudun gereksinimlerini sağlamak amacı ile yapılan bir
işlevdir. Beslenmede amaç vücudun isteklerini yeteri kadar sağlamak ve vücuttaki
dengeleri korumaktır.
Temel besin maddeleri, yağlar, şekerler ve proteinlerdir. Şekerler, genelde
hazır enerji kaynaklarıdır. Yağlar, hem çok yüksek enerji içerirler hemde hücre
yapılarında yerlerini alırlar. Proteinler ise yapı malzemeleridir. Yağlar,
şekerler ve proteinler aynı zamanda değişik bağ yapıları ile birleşerek hayati
molekülleri oluştururlar.
Dengeli beslenmede amaç, vücudun besin gereğinin kişiye göre tam olarak
alınmasıdır . Herkesin bir yaşam tarzı ve yaşama ortamı vardır, buna göre
besinsel gereksinimleri değişiklik gösterir.
Vücudun en temel gereksinimi enerjidir. Vücudun, yaz kış sıcaklığını 37.5 C de
korunması büyük bir enerjiye gerek duyar. Vücudumuzdaki bütün organlar da
çalışmaları için enerjiye gereksinim duyarlar. Kalbin kasılması ve kan
pompalaması, akciğerlerin hava alabilmek için genişlemesi için hep enerji
gerekir. Tüm besin maddeleri belli bir enerji değeri taşırlar. Ağır işlerde
çalışanların daha çok enerjiye ihtiyaçları vardır. Gelişme ve büyüme dönemleride
enerjinin çok gerektiği dönemlerdir. Yaşlılıkta veya oturarak ofis işi
yapanlarda enerji gereksinimi diğer kişilere göre daha azdır. Eğer gereğinden
fazla enerji besinlerle alınırsa, vücut bu enerjiyi daha sonra kullanmak amacı
ile yağa çevirir ve yağ depolarında saklar. Herkesin yağ deposu vardır, miktarı
kişiden kişiye değişir. Yağ dokular arttıkça vücudun ağrlığı artmaya başlar,
gereksiz yere fazla kilolar taşınmak zorunda kalır. Ayrıca yağ depoları bu kadar
arttıran , fazla kalori alınması beslenme dengesininde bozuk olduğunun en güzel
göstergesidir.
Sağlıklı bir beslenme, beslenme alışkanlıklarının sağlıklı olması ile sağlanır.
Beslenme asla bir sıkıntıdan kurtulma yöntemi değildir. Sıkıntılar ve stressler
daha fazla yememize neden olurlar.
Sağlıklı bir beslenme planı yapabilmek için öncelikle ne kadar kaloriye ihtiyaç
olduğunu ortaya koymak gereklidir. Daha sonra bu kalori gereksinimi, temel besin
maddelerinden belirli oranlarda alınmalıdır. Yağlar, şekerler ve proteinlerin
oranları yine kişinin yaptığı işe, yaşına, yaşadığı topluma, iklime ve daha bir
çok faktöre göre düzenlenmelidir. Eğer genel olarak bakarsak beslenmede
proteinler % 15 - 20, yağlar % 25 - 30 ve karbonhidratlar (şekerler) % 55 - 65
oranlarında yer almalıdır.
Sağlıklı beslenmede bir diğer konu da besinlerin alınma zamanlarıdır. Bütün
gereksinimin bir kerede alınması sorunlara neden olur. Son zamanlarda 3 öğün
beslenme yerine 5 - 6 küçük öğünle beslenmenin daha sağlıklı olduğu
gösterilmiştir. Toplam kalori küçük öğünlerle alınır. Gün boyu enerji
gereksinimi fazla olduğundan, daha çok enerji sağlıyan besin maddelerini günün
erken saatlerinde alınması gereklidir. Gece boyu vücudun kendisini tamir ettiği
bir dönemdir, akşam saatlerinde daha az besin alarak sindirim sistemininde
dinlenmesini ve kendini onarması için zaman vermelidir.
Sağlıklı beslenme bir bilimdir. Burda yazılanlar, genel bir bakış oluşturmak
amacı ile verilmiştir. Eğer kilo sorunlarınız oluyor ise ve bunlardan kurtulmak
istiyorsanız, herşeyden önce beslenme rejiminizin yanlış olduğunu ve mutlaka
sağlıklı bir beslenme rejimine geçmeniz gerektiğini düşünmelisiniz. Size bu
konuda diyet ve beslenme uzmanları yardım edeceklerdir.
Unutmayınız beslenme şeklinize belirli bir süre ara vermek ve rejim yaparak
gerçek anlamda kilo veremezsiniz veya alamzsınız. Rejim süresi sonrasında eski
sağlıksız beslenme rejiminize döndüğünüzde kısa zamanda kaybettiğiniz kilolar
geri gelecektir
Sağlıklı bir beslenme, sağlıklı besinlerin doğru miktarlarda alınması ile
sağlanır.
Sayfayı yazdırmak veya daha büyük görmek için tıklayınız |
